Witryna „Uczyć się z historii” to platforma publikacji
projektów edukacyjnych (realizowanych w szkołach i edukacji
pozaszkolnej z młodzieżą) poświęconych historii
Polski i jej sąsiadów w XX wieku oraz prawom człowieka
0..9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | Ł | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z | Ź | Ż | *
Cyganie

potoczna i dziś uznana za obraźliwą nazwa Romów – częściowo osiadłego ludu koczowniczego zamieszkującego Europę, zachodnią Azję, Afrykę, Amerykę i Australię.

Czerwiec 1956 (Poznański Czerwiec 1956, Czerwiec '56)

Poznański Czerwiec 1956 (Czerwiec ’56) – pierwszy strajk generalny w PRL, który wybuchł 28 czerwca (w tzw. czarny czwartek) w Zakładach Przemysłu Metalowego H. Cegielski Poznań (w latach 1949-1956 noszących nazwę Zakłady im. Józefa Stalina Poznań – w skrócie ZISPO) z powodu wycofania się władz państwowych z wcześniej przyjętych zobowiązań (zmiany systemu płac akordowych i organizacji pracy, zwrotu bezprawnie pobranego podatku od wynagrodzeń najlepszych robotników) i przerodził się w spontaniczny protest Wielkopolan przeciw totalitarnej władzy. Protestujący szli z transparentami z  napisem „Chleba i wolności”. Do rangi symbolu tych wydarzeń urosła postać harcerza Romka Strzałkowskiego, którego zastrzelili milicjanci, gdy ten podnosił narodową flagę.

Czerwiec 1976

fala strajków i protestów pod koniec czerwca 1976 roku w PRL, po ogłoszeniu 25 czerwca 1976 przez rząd Piotra Jaroszewicza wprowadzenia drastycznych podwyżek cen urzędowych na niektóre artykuły konsumpcyjne o nawet 100%. Największe strajki wybuchły w Radomiu, Ursusie oraz Płocku. Władza ukrywała przed resztą Polski ten fakt, zmniejszając jego wagę do zajść chuligańskich. Wkrótce jednak strajki przeniosły się na cały kraj, zastrajkowało około 80 tysięcy robotników, z czego 20 tysięcy w samym Radomiu i ponad 10 w Płocku. Stanęło 112 zakładów. Rząd odwołał podwyżkę, ale milicja i SB brutalnie spacyfikowały Radom i Ursus.

Dachau (obóz koncentracyjny)

20.3. 1933 Himmler podał do wiadomości, że w Dachau pod Monachium zbudowano obóz koncentracyjny, w którym będą osadzani przeciwnicy polityczni. Drugi komendant, Theodor Eicke, późniejszy inspektor wszystkich obozów koncentracyjnych, uczynił z Dachau "obóz wzorcowy".

Dekret Noc i Mgła (Nacht und Nebel)

Zarządzenie z 7.12.1941 o deportacji z okupowanych terenów do Niemiec osób podejrzanych o opór przeciwko okupacji niemieckiej, żeby w Rzeszy się ich pozbyć lub skazać je na śmierć przed sądami specjalnymi bądź osadzić w obozach koncentracyjnych. Samowolność metody "nocą i we mgle" miała wywołać strach i nie dopuścić do czynnego oporu. Ok. 7000 osób, głównie Francuzów, padło ofiarą tej akcji.

Delegatura Rządu na Kraj

konspiracyjne krajowe przedstawicielstwo rządu RP na uchodźstwie 1940–45;

Deportacje Polaków i obywateli polskich do ZSRR

wywózki w głąb ZSRR mieszkańców terenów wschodnich II RP, które po 17 września 1939 znalazły się pod okupacją sowiecką. Objęły głównie Polaków, ale także Żydów, Ukraińców i Białorusinów.

Diaspora

słowo pochodzenia greckiego, oznaczające rozproszenie członków danego narodu wśród innych narodów lub też wyznawców danej religii wśród wyznawców innej.

Dietl, Eduard (1890-1944)

ur. 21 lipca 1890 w Bad Aibling, zm. 23 czerwca 1944 w Hochwedel - jeden z niemieckich generałów z okresu II wojny światowej, żołnierz zawodowy od 1909. Od 1938 generał major. Ze swoją 3. dywizją strzelców górskich, wchodzącą w skład Grupy Armii Południe, brał udział w napaści na Polskę. 1940 lądowanie niemieckich oddziałów pod jego dowództwem w Narwiku (Norwegia). 1941 wypad w głąb Związku Radzieckiego w kierunku Murmańska. Głównodowodzący wojsk strzelców górskich w Finlandii i Laponii. Zginął w katastrofie lotniczej w pobliżu Salzburga w czerwcu 1944.

Dipis

termin pochodzący od angielskich słów displaced persons, oznaczał osoby, które wywiezione na przymusowe roboty przez hitlerowskie Niemcy (głównie z Europy Wschodniej) nie wróciły do kraju po zakończeniu II wojny światowej

Dom Partii w Białymstoku

Zaprojektowana w 1950 roku, a ukończona w 1953 roku siedziba Komitetu Wojewódzkiego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, do dziś zwana Domem Partii, jest dziełem Stanisława Bukowskiego. Wpisany w 1993 r. do rejestru zabytków - jako pierwszy obiekt tego typu w Polsce. Uznawany za jedno ze szczytowych osiągnięć architektury socrealistycznej w Polsce oraz najbardziej udaną realizacją wojewódzkiej siedziby PZPR.

Dożynki Centralne

Główne uroczystości Dożynek Centralnych w stolicy Podlasia odbyły się 1 września 1973 r. na płycie stadionu przy ul. Kawaleryjskiej. Święto zgromadziło ponad 20 tys. gości z kraju i zagranicy, w tym władze państwowe i prominentów partyjnych. Dożynki, choć ludowe w formie, zaplanowane i zrealizowane były z iście bizantyjskim rozmachem - miały pokazać „białostockie przyspieszenie” - nowoczesne i dynamiczne oblicze miasta kojarzonego dotychczas z biedą i zacofaniem tzw. Polski B.

Dzielnica Stodół

obiegowe określenie dzielnicy „Spandauer Vorstadt” w historycznym centrum Berlina, na zachód od Alexanderplatz

Dzień Pamięci o Holocauście

27 stycznia 1945 roku został wyzwolony przez Armię Czerwoną hitlerowski Obóz Koncentracyjny Auschwitz Birkenau. Datę 27 stycznia Rada Europy uznała w 2002 roku za „Dzień Pamięci o Holocauście i Przeciwdziałaniu Zbrodniom Przeciwko Ludzkości”.

Dzień Pamięci o Zagładzie Romów

Przypada 2 sierpnia – w rocznicę likwidacji w KL Auschwitz II-Birkenau tzw. cygańskiego obozu rodzinnego (Zigeunerfamilienlager). W nocy z 2 na 3 sierpnia 1944 r. Niemcy zgładzili w komorach gazowych Birkenau 2897 romskich dzieci, kobiet i mężczyzn. Ogółem w Auschwitz zginęło ponad 20 tysięcy Romów spośród około 23 tysięcy deportowanych.

 |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  …  |  14  |